Postępowania restrukturyzacyjne – co warto wiedzieć? Część IV – Postępowanie sanacyjne
Przepisy prawa restrukturyzacyjnego przewidują kilka rodzajów postępowań restrukturyzacyjnych, których wspólnym celem jest umożliwienie dłużnikowi uniknięcia ogłoszenia upadłości poprzez zawarcie układu z wierzycielami. W przypadku postępowania sanacyjnego ustawodawca idzie jednak krok dalej – dopuszczając również przeprowadzenie szeroko zakrojonych działań sanacyjnych, przy jednoczesnym zabezpieczeniu słusznych praw wierzycieli.
Postępowanie sanacyjne jest najbardziej kompleksowym i sformalizowanym spośród dostępnych postępowań restrukturyzacyjnych. Wiąże się ono z najszerszą ingerencją w bieżące funkcjonowanie przedsiębiorstwa oraz z istotnym udziałem organów zewnętrznych, co odróżnia je od pozostałych postępowań restrukturyzacyjnych.
Cel postępowania
W odróżnieniu od postępowania układowego oraz przyspieszonego postępowania układowego, celem postępowania sanacyjnego jest nie tylko zawarcie układu z wierzycielami, ale również realne uzdrowienie sytuacji przedsiębiorstwa.
W ramach postępowania sanacyjnego zarządcą, może podejmować szeroki zakres działań restrukturyzacyjnych, w tym m.in. redukcję zatrudnienia, sprzedaż składników majątku czy odstąpienie od niekorzystnych umów. To właśnie możliwość prowadzenia aktywnych działań naprawczych odróżnia postępowanie sanacyjne od pozostałych form restrukturyzacji i czyni je narzędziem przeznaczonym dla podmiotów wymagających głębokiej reorganizacji operacyjnej i finansowej.
Zarząd przedsiębiorstwem
Cechą charakterystyczną postępowania sanacyjnego jest to, że co do zasady dłużnik traci zarząd nad przedsiębiorstwem, chyba że sąd – na podstawie odrębnego zezwolenia – pozostawi zarząd w jego rękach.
Wraz z otwarciem postępowania sanacyjnego dłużnik zobowiązany jest wydać zarządcy cały swój majątek oraz przekazać dokumenty dotyczące działalności, majątku i rozliczeń, w szczególności księgi rachunkowe, ewidencje prowadzone dla celów podatkowych oraz korespondencję.
Z dniem otwarcia postępowania mienie służące prowadzeniu przedsiębiorstwa, jak również pozostałe mienie dłużnika, tworzy masę sanacyjną. Zarządca przejmuje zarząd przedsiębiorstwem, działa w imieniu dłużnika oraz nadzoruje i realizuje proces sanacji, w tym podejmowanie działań naprawczych zmierzających do przywrócenia zdolności do dalszego funkcjonowania przedsiębiorstwa.
Postępowania egzekucyjne
Postępowanie sanacyjne pomaga w ochronie majątku dłużnika. Z dniem otwarcia postępowania, egzekucje skierowane do majątku, który wchodzi w skład masy sanacyjnego zostają z mocy prawa zawieszone.
Co istotne również dłużnik lub zarządca może złożyć wniosek o uchylenie zajęć dokonanych przed dniem otwarcia postępowania sanacyjnego w postępowaniu egzekucyjnym lub zabezpieczającym skierowanym do majątku dłużnika wchodzącego w skład masy sanacyjnej. Dodatkowo, sumy uzyskane w zawieszonym postępowaniu egzekucyjnym, a jeszcze niewydane, przelewa się do masy sanacyjnej niezwłocznie po wydaniu postanowienia o otwarciu postępowania sanacyjnego.
Równie istotny jest fakt, że rozpoczęcie sanacji uniemożliwia wszczęcie nowego postępowania sanacyjnego czy uzyskania zabezpieczenia w stosunku do majątku dłużnika wchodzącego w skład masy sanacyjnej.
Plan restrukturyzacyjny
Zarządca w porozumieniu z dłużnikiem przygotowuje plan restrukturyzacyjny, w którym opisuje m.in.:
- analizę przyczyn trudnej sytuacji ekonomicznej dłużnika,
- prezentację proponowanej przyszłej strategii prowadzenia przedsiębiorstwa dłużnika
- harmonogram wdrożenia środków restrukturyzacyjnych.
Plan ten musi zostać zatwierdzony przez sędziego po uzyskaniu opinii rady wierzycieli. Po zatwierdzeniu planu zarządca jest odpowiedzialny za jego realizację.
W ramach realizacji zarządca podejmuje wszelkie czynności prawne i faktyczne, które zmierzają do poprawy sytuacji ekonomicznej dłużnika i mają na celu przywrócenie dłużnikowi zdolności do wykonywania zobowiązań, przy jednoczesnej ochronie przed egzekucją (działania sanacyjne).
Podsumowanie
Postępowanie sanacyjne jest najbardziej kompleksową formą restrukturyzacji, wymagającą od dłużnika gotowości do zmian organizacyjnych i operacyjnych. W zamian oferuje najszerszy zakres narzędzi prawnych, umożliwiających ochronę przedsiębiorstwa przed egzekucją, uporządkowanie relacji z wierzycielami oraz szansę na stabilizację bieżącej działalności.
Postępowanie to pozwala nie tylko na restrukturyzację zadłużenia, ale również na realne przeprowadzenie zmian. Dla przedsiębiorców znajdujących się w głębokim kryzysie finansowym sanacja może być zatem nie tylko alternatywą dla upadłości, lecz także szansą na odzyskanie kontroli nad przyszłością biznesu i powrót na ścieżkę trwałego rozwoju.
AUTOR WPISU
E: mateusz.hehnel@pl.Andersen.com
T: +48 32 731 68 65