Zbliżają się terminy zatwierdzania sprawozdań i wypłacania dywidend – o czym należy pamiętać w zakresie podatku u źródła przy wypłacie na rzecz zagranicznego udziałowca lub akcjonariusza?

Czerwiec dla podmiotów, dla których rok obrotowy jest równy kalendarzowemu, to czas na zatwierdzenie sprawozdania finansowego oraz podejmowanie decyzji o podziale zysku. Podejmując uchwały o wypłacie dywidendy, warto również przeanalizować skutki podatkowe takich wypłat, w szczególności wypłat na rzecz podmiotów zagranicznych, które mogą wiązać się z obowiązkiem poboru podatku u źródła (WHT) w Polsce.

Powyższe ma istotne znaczenie, ponieważ prawidłowość rozliczeń w zakresie podatku u źródła w ostatnim czasie jest przedmiotem wzmożonych weryfikacji organów podatkowych oraz sporów z fiskusem.

Podatek u źródła przy dywidendzie — podstawowe zasady

Co do zasady dywidendy wypłacane przez polską spółkę podlegają opodatkowaniu według stawki 19% CIT / PIT. Zastosowanie preferencji jest możliwe dopiero po spełnieniu określonych warunków oraz ich odpowiednim udokumentowaniu.

Sam fakt, że odbiorca dywidendy jest podmiotem zagranicznym, w tym z siedzibą na terenie UE lub EOG oraz posiada odpowiedni udział procentowy, nie przesądza jeszcze o możliwości zastosowania preferencji. Płatnik powinien przed wypłatą ocenić, czy ma podstawy do niepobierania podatku, zastosowania zwolnienia wynikającego z ustawy o CIT albo zastosowania obniżonej stawki wynikającej z odpowiedniej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania oraz odpowiednio udokumentować tę ocenę.

Co należy zweryfikować przed wypłatą dywidendy?

W praktyce w przypadku wypłat dywidendy i skutków na gruncie WHT kluczowe znaczenie mają następujące okoliczności:

  • status rzeczywistego właściciela należności,
  • spełnienie warunków zwolnienia dywidendowego z art. 22 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (dalej: ustawa o CIT) albo spełnienie warunków dla zwolnienia lub obniżonej stawki podatku na gruncie umowy ws. unikania podwójnego opodatkowania (UPO),
  • ewentualne zastosowanie mechanizmu pay & refund.

1. Status rzeczywistego właściciela (Beneficial Owner)

Jednym z kluczowych elementów analizy WHT przy wypłacie dywidendy jest ustalenie, czy odbiorca płatności może zostać uznany za jej rzeczywistego właściciela. Weryfikacja nie powinna ograniczać się wyłącznie do zebrania oświadczenia od odbiorcy. Warto przeanalizować również jego rolę w strukturze grupy, zakres prowadzonej działalności, substancję ekonomiczną, sposób finansowania, możliwość swobodnego dysponowania otrzymaną dywidendą oraz to, czy nie pełni on wyłącznie funkcji podmiotu pośredniczącego.

W przypadku spółek holdingowych szczególne znaczenie ma wykazanie, że odbiorca dywidendy prowadzi rzeczywistą działalność gospodarczą i nie jest jedynie technicznym ogniwem w strukturze, przez które płatność jest przekazywana dalej.

Ważne!

Weryfikacja statusu Beneficial Owner jest warunkiem koniecznym dla zastosowania preferencji w WHT, w tym zwolnienia lub obniżonej stawki podatku.

2. Warunki zwolnienia z art. 22 ustawy o CIT albo warunki z właściwej UPO

W przypadku wypłat na rzecz osób prawnych z siedzibą w państwie UE lub EOG istnieje możliwość zastosowania zwolnienia dywidendowego z art. 22 ustawy o CIT. Zwolnienie może mieć zastosowanie wyłącznie wtedy, gdy spełnione są wszystkie warunki przewidziane w przepisach.

W szczególności należy potwierdzić, czy:

  • wypłacającym jest spółka mająca siedzibę lub zarząd w Polsce,
  • odbiorcą dywidendy jest spółka podlegająca opodatkowaniu od całości swoich dochodów w Polsce, innym państwie UE albo EOG,
  • odbiorca posiada bezpośrednio co najmniej 10% udziałów lub akcji w kapitale spółki wypłacającej,
  • wymagany udział jest posiadany nieprzerwanie przez okres dwóch lat,
  • odbiorca nie korzysta ze zwolnienia z opodatkowania od całości swoich dochodów.

W przypadku niespełnienia ww. warunków, należy sprawdzić czy jest możliwość zastosowania obniżonej stawki wynikającej z UPO.

Mając to na uwadze, należy stwierdzić, że sam certyfikat rezydencji nie jest wystarczający do zastosowania preferencji. Płatnik powinien posiadać dokumenty potwierdzające spełnienie warunków zwolnienia lub obniżonej stawki podatku oraz wykazać, że przed wypłatą dochował należytej staranności.

Ryzyko!

Brak prawidłowej weryfikacji może skutkować zakwestionowaniem preferencji przez organ podatkowy oraz powstaniem zaległości podatkowej po stronie płatnika.

3. Mechanizm pay & refund

Płatnicy powinni również ustalić, czy znajdzie zastosowanie mechanizm pay & refund. Ma on znaczenie w szczególności wtedy, gdy łączna kwota określonych należności wypłacanych na rzecz tego samego podmiotu powiązanego przekracza w roku podatkowym płatnika próg 2 mln zł.

W takim przypadku płatnik może być zobowiązany do pobrania podatku według stawki krajowej od nadwyżki ponad ten próg, a dopiero następnie możliwe jest ubieganie się o jego zwrot. Alternatywnie, w określonych przypadkach można rozważyć zabezpieczenie prawa do zastosowania preferencji poprzez uzyskanie opinii o stosowaniu preferencji albo złożenie oświadczenia WH-OSC.

Dlatego jeszcze przed wypłatą warto ustalić, czy próg 2 mln zł zostanie przekroczony, czy możliwe jest zastosowanie jednego z dostępnych rozwiązań oraz jakie dokumenty powinny zostać przygotowane na potrzeby ewentualnej kontroli lub postępowania zwrotowego.

WAŻNE!

Należyta staranność płatnika, czyli certyfikat rezydencji to za mało

Z naszej praktyki wynika, że jednym z najczęstszych błędów płatników jest założenie, że posiadanie certyfikatu rezydencji i oświadczenia podatnika automatycznie uprawnia do zastosowania preferencji. Takie działanie jest niewystarczające.

Płatnik powinien sprawdzić również, czy odbiorca spełnia warunki materialne preferencji, czy nie korzysta ze zwolnienia z opodatkowania od całości swoich dochodów oraz czy struktura transakcji nie ma sztucznego charakteru. Powinien poprosić o dodatkowe informacje lub wyszukać ich w dostępnych mu źródłach.

Jak możemy Państwa wesprzeć?

Wspieramy spółki planujące wypłatę dywidendy w kompleksowej weryfikacji obowiązków w zakresie podatku u źródła. Sprawdzamy, czy w danym przypadku możliwe jest bezpieczne zastosowanie zwolnienia lub innej preferencji WHT.

W szczególności pomagamy w:

  • weryfikacji statusu Beneficial Owner;
  • analizie spełnienia warunków zwolnienia dywidendowego lub obniżonej stawki podatku;
  • ocenie, czy w danym przypadku zastosowanie może mieć mechanizm pay & refund, oraz w zastosowaniu dostępnych sposobów ograniczenia obowiązku poboru podatku;

a także w:

  • przygotowaniu lub weryfikacji dokumentacji WHT, w tym oświadczeń odbiorcy, notatek z dochowania należytej staranności oraz procedur wewnętrznych;
  • przygotowaniu oświadczenia WH-OSC albo wniosku o opinię o stosowaniu preferencji;
  • weryfikacji realizacji obowiązków sprawozdawczo-raportowych (weryfikacja deklaracji CIT-10Z, informacji IFT-1/IFT-1R oraz IFT-2/IFT-2R);
  • wsparciu w postępowaniach dotyczących zwrotu podatku u źródła oraz w kontaktach z organami podatkowymi.

Efektem naszego wsparcia jest uporządkowana analiza WHT, która pozwala ograniczyć ryzyko zakwestionowania preferencji przez organy podatkowe oraz lepiej zabezpieczyć płatnika na wypadek kontroli.

Jeśli natomiast zysk lub jego część ma zostać przekazana na kapitał zapasowy – warto pamiętać o uldze na hipotetyczne odsetki od zatrzymanych zysków.

W przypadku jakichkolwiek pytań, zapraszamy do kontaktu:

KONTAKT

Michał Wilk Partner, Katowice

E: michal.wilk@pl.Andersen.com
T: +48 32 731 68 69
M: +48 500 023 685

Elżbieta Lis Partner, Katowice

E: elzbieta.lis@pl.Andersen.com
T: +48 32 731 68 58
M: +48 664 948 038

Konrad Kleszczewski Partner, Warszawa

E: konrad.kleszczewski@pl.Andersen.com
T: +48 22 690 08 88

Formularz kontaktowy

    Zarejestruj się, aby otrzymywać na bieżąco powiadomienia o zmianach w prawie i podatkach, o najistotniejszych nowościach z orzecznictwa oraz o wydarzeniach organizowanych przez Andersen w Polsce.

    Aktualności